Wśród stosu różnych nurtów psychoterapii bardzo trudno często odnaleźć się w tym, który z nich wybrać dla siebie, czy dany nurt będzie skuteczny, jak może mi pomóc. W tym artykule postaramy się odpowiedzieć na wszystkie te pytania w odniesieniu do terapii poznawczo-behawioralnej (cbt).
W dużym skrócie: CBT to jedna z najbardziej, skutecznych i naukowo popartych metod terapii, która skupia się na modyfikacji sposobu myślenia i zachowania, tak aby rozgromić podstawowe mechanizmy podtrzymujące różne trudności.
Ale zacznijmy od początku:
Terapia poznawczo-behawioralna (CBT) to metoda psychoterapii, która pomaga ludziom zrozumieć, jak ich myśli, emocje i zachowania są ze sobą powiązane. W prostych słowach: myślisz – czujesz – robisz. CBT skupia się na tym, jak negatywne myśli i przekonania mogą prowadzić do nasilonych emocji i działań, które utrudniają Ci życie. Celem terapii jest identyfikacja tych myśli, przekonań i zachowań na bardziej realistyczne i pomocne.
Na czym to polega?
– Praca nad myślami – odkrywamy, które myśli mogą Cię blokować, bądź prowadzić do podtrzymywania zaburzenia na które cierpisz. Przykładami takich myśli mogą być:. „Nigdy sobie nie poradzę” albo „Wszyscy mnie oceniają”. Z pomocą terapeuty uczysz się zamieniać je na bardziej realistyczne i spójne z faktami. W końcu często zadawanym pytaniem w terapii CBT jest pytanie o dowody na daną myśl.
– Zrozumienie emocji– uczymy się nazywać emocje oraz odpowiadamy na pytanie dlaczego czujesz się w ten sposób i jak to zmienić. Zamiast unikać trudnych emocji, zaczynasz je rozumieć, akceptować i przeżywać dzięki czemu łatwiej jest zmienić niepomocne zachowania.
– Zmiana zachowań – sprawdzamy wspólnie, jak Twoje zachowanie może wpływać na Twoje samopoczucie i jak wprowadzać drobne zmiany, które poprawiają jakość życia, wzmacniają pomocne myślenie oraz pomagają osiągać zamierzone cele
W czym może pomóc terapia poznawczo-behawioralna?
CBT ma świetną opinię, ponieważ jest oparta na dowodach naukowych, co oznacza, że została przetestowana w różnych badaniach i wykazała dużą skuteczność (pomiędzy 60% a 90%) w leczeniu wielu problemów psychicznych, takich jak:
– Zaburzenia lękowe np. ataki paniki, fobia społeczna, lęk uogólniony, lęk o zdrowie itd.
– Zaburzenia nastroju np. depresja
– Zaburzenia odżywiania
– Zaburzenia związane z czynnikiem stresowym, np. PTSD (zespół stresu pourazowego)
– Zaburzenia neurorozwojowe (np. ADHD, spektrum autyzmu)
CBT wesprze też w trudnościach związanych z chorobami somatycznymi np. przewlekłym bólem, migrenami, czy zespołem jelita drażliwego.
CBT jest dla każdego, kto chce pracować nad swoimi emocjami, myślami i zachowaniami. Terapia jest skuteczna nie tylko w leczeniu poważnych zaburzeń, ale także w radzeniu sobie z codziennymi trudnościami, takimi jak:
– Stres w pracy lub w szkole
– Problemy w relacjach interpersonalnych
– Niskie poczucie własnej wartości
– Trudności w radzeniu sobie z emocjami, takimi jak gniew, smutek czy złość
– CBT wesprze też w trudnościach związanych z chorobami somatycznymi np. przewlekłym bólem, migrenami, czy zespołem jelita drażliwego.
Dzięki pracy nad myślami, emocjami i zachowaniami CBT pomaga w rozwiązaniu problemów w stosunkowo krótkim czasie. Czas ten zwykle zostaje ramowo określony po pierwszych konsultacjach w ramach terapii poznawczo-behawioralnej. Terapia ma konkretny cel (wyznaczysz go razem ze swoim terapeutą) i jest praktyczna – często masz zadania do wykonania między spotkaniami, co sprawia, że samodzielnie możesz pracować nad swoimi problemami. Dzięki temu zmiana może być widoczna po każdym spotkaniu.
Nie jesteś pewien/pewna, czy terapia CBT to dla Ciebie dobry wybór? Możesz na nas liczyć – napisz do nas lub umów się na pojedynczą konsultację, gdzie będziemy mogli przyjrzeć się nieco bliżej Twoim trudnościom i przedstawić możliwości działania.
Tekst na podstawie: “Zaburzenia lękowe” – David A. Clark, Aaron T. Beck